د خطر مدیریت نهمه برخه دوهم درس

.  د خطر څارنې کلیدي فعالیتونه

د خطر څارنه باید د پروژې د عادي ورځنیو چارو برخه وي، لکه:

·       د ټیم اوونیزې یا میاشتنۍ غونډې

·       د ساحوي لیدنو راپورونه

·       د پرمختګ ارزونې او راپور دورې

·       د داشبورډ (Dashboard) له لارې څارنه

عام څارنیز فعالیتونه:

·       د خطر مسؤلینو (Risk Owners) څخه د وضعیت تازه معلومات ترلاسه کول

·       دا ارزول چې د خطر کمولو کړنې مؤثر دي که نه

·       د چاپېریال نوی بدلون یا پراختیا

·       د ساحې له کارکوونکو، ټولنې له مشرانو او شریکانو څخه د نظریاتو راټولول

۴.  د خطر ثبت ‌پاڼه نوې کول

د خطر ثبت‌پاڼه (Risk Register)  باید تل اپدیت او فعاله وي. کله چې خطرونه بدلون مومي، نوي خطرونه رامنځته کېږي، یا د خطر د کمولو کړنې بشپړېږي، ثبت‌پاڼه باید له حالاتو سره سمه نوې شي.

څه وخت اپدیټ شي؟

·       د څارنې له ارزونو وروسته

·       د یوه ستر خطر پېښېدو نه وروسته

·       کله چې د پروژې حدود، موقعیت یا شریکان بدل شي

·        د تمویل‌کوونکو د راپور ورکولو دورې څخه مخکې یا وروسته

څه پکې نوي شي؟

·       د موجوده خطرونو وضعیت (لکه: کنټرول شوی، زیات شوی، بدلون نه دی موندلی)

·       د خطر کمولو پرمختګ (لکه: اقدام بشپړ شوی یا ځنډېدلی)

·       نوي خطرونه باید له بشپړې ارزونې او مسؤل ټاکلو سره اضافه شي

·       که احتمال یا اغېزې بدل شوی وي، نمرې باید اصلاح شي

بېلګه:
په فاریاب کې یوه پروژه د سړک بندښت خطر “منځنی” ارزولی و، خو د پسرلي سېلابونو له امله کلیدي پلونه ویجاړ شول. ټیم د اغېزې نمره “لوړه” ته پورته کړه، د بدیلو ترانسپورت پلانونو او د بودیجې بیا وېش پیل شو. خطر ثبت‌پاڼه تازه او له تمویل‌کوونکي سره شریکه شوه. 

۵.  د خطر د ځواب مؤثریت ته کتنه

یوازې د خطر ځوابونه تطبیقول بسنه نه کوي — باید دا هم وارزول شي چې آیا دا ځوابونه واقعي کار ورکوي. دا ارزونه یقیني کوي چې منابع سم استعمال شوي، او ستراتیژۍ د اړتیا سره سمې شوې دي.

د ارزونې پر مهال پوښتنې چې باید وپوښتل شي:

·       آیا د خطر کمولو اقدام د خطر احتمال یا اغېزې راکم کړ؟

·       آیا ځواب پر وخت او مؤثر و؟

·       آیا ناڅاپي منفي پایلې رامنځته شوې؟

·       آیا دا ځواب باید تقویه یا اصلاح شي؟

بېلګه:
یوه روزنیزه پروژه د بریښنا د قطع کېدو د خطر لپاره بیکاپ جنراتورونه معرفي کړل. خو بیاکتنې وښودله چې د تیلو رسونې ځنډونو دا جنراتورونه بې‌فایدې کړي. نو، پلان بدلون وموند او سولر واحدونه او د محلي تیلو ذخیرې شاملې شوې.